HaiTB
PROFILE   THƯ VIỆN ẢNH   BLOGS   LƯU BÚT   BẠN BÈ   FAVORITES   VIDEO  
 


RSS
QUỐC GIA HƯNG VONG THẤT PHU HỮU TRÁCH
Ngày đăng: 29/01/2012 22:00:44

Đêm nay tôi khai bút Nhâm Thìn bằng đề tài liên quan đến Ngô Bảo Châu mà chắc là sẽ có một số bạn đồng ý, số khác không đồng ý với tôi. Thậm chí bài viết có thể bị ban biên tập đục bỏ vì lý do “đề tài nhạy cảm”. Nhưng tránh né “đề tài nhạy cảm” riết rồi có thành “vô cảm” không? Hơn nữa Ngô Bảo Châu là một nhân vật quen biết với nhiều người KGU, và tên anh cũng đã từng xuất hiện khá nhiều trên trang mạng KGU chúng ta khi anh nhận giải Fields. Mấy hôm nay anh bị người ta “đánh hội đồng”, chẳng nhẽ người KGU chúng ta nín khe?

Chẳng là chưa hết ngày Mùng Tết Nhâm Thìn, cư dân mạng sôi sùng sục bàn chuyện “trí thức/trí ngủ” chỉ vì Ngô Bảo Châu nói anh ấy “không đồng ý với việc coi phản biện xã hội như chỉ tiêu để được phong hàm trí thức” (trả lời PV Báo Tuổi Trẻ). Kẻ bênh vực Châu cũng có, mà kẻ mạt sát còn nhiều hơn. Âu cũng lại một lần nữa ta thấy cái tính xấu của dân Việt mình, ấy là khoái cãi nhau nhưng lại không biết cách chấp nhận sự đa dạng chính kiến, phàm cứ suy nghĩ nào không giống mình thì đều được coi là bỏ đi hết.

Các ý kiến phản đối Ngô Bảo Châu tựu trung khẳng định phàm là trí thức thì phải có chính kiến xã hội và phát biểu ra khi cần. Có quý vị đi xa hơn, còn khẳng định như đinh đóng cột rằng trí thức chỉ mới xuất hiện cỡ đầu thế kỷ trước thôi. Vị ấy viết “thời phong kiến tất nhiên cũng có một tầng lớp có học vấn cao. Ở nước ta, họ được gọi là nho sĩ, nếu ai có thêm những phẩm chất cao quý (liêm chính, thẳng thắn, vô tư…) thì được tôn là sĩ phu… Sĩ phu, dù cương trực đến đâu, một khi đã nhận quan tước cũng chớ dại mà “phản biện” vua – sẽ mất đầu ngay. Bạo gan nhất là dám (lễ phép) can vua; can không được thì phải tạ lỗi ngay. Nếu thấy vua còn giận thì phải kịp xin về quê yên phận, tránh hoạ”.

http://tintuchangngay.info/2012/01/27/xac-d%E1%BB%8Bnh-khai-ni%E1%BB%87m-tri-th%E1%BB%A9c/

Nếu cứ theo như lời khẳng định nói trên, thì không những văn hào Nguyễn Du ngẩng trời kêu “Thiên hạ hà nhân khốc Tố Như” không được coi là trí thức, mà cả nhà giáo vĩ đại Chu Văn An viết “Thất trảm sớ” từ quan về quê dậy học cũng không phải là trí thức nốt.  

***

Theo Từ điển bách khoa toàn thư Việt Nam, trí thức là tầng lớp xã hội làm nghề lao động trí óc, trong đó, bộ phận chủ yếu là những người có học vấn cao, hiểu biết sâu rộng về chuyên môn của mình, có sáng tạo và phát minh. Trí thức bao gồm các nhà khoa học, kỹ sư, kỹ thuật viên, thầy giáo, thầy thuốc, luật sư, nhà văn, nghệ sĩ... Trí thức xuất hiện cùng với việc tách lao động trí óc khỏi lao động chân tay, phát triển cùng với sự phát triển của khoa học, kỹ thuật. Trí thức không phải là một giai cấp riêng vì nó được thu hút từ nhiều giai cấp khác nhau, không có vị trí riêng trong hệ thống sản xuất xã hội. Trí thức nói chung, thường nhạy cảm với cái mới, tiếp thu và truyền bá những tư tưởng cách mạng, tiến bộ trong nhân dân, có vai trò rất lớn đối với sự phát triển lịch sử, nhất là trong thời đại cách mạng khoa học kỹ thuật ngày nay… (http://www.thanhnien.com.vn/pages/20120127/the-nao-la-tri-thuc.aspx)

Theo Wiki tiếng Việt, “ở Việt Nam, đã từ lâu trí thức được hiểu đơn giản hơn là những người lao động trí óc (để phân biệt với lao động chân tay) hay phức tạp hơn một chút là những người có trình độ cao đẳng, đại học trở lên. Trí thức không phải là một giai cấp, không chỉ là những người có bằng cấp, càng không phải chỉ gồm những người làm quan. Trí thức trước hết là một con người bình thường, có học, có hiểu biết, có sáng tạo phát minh và đem truyền hiểu biết ấy cho mọi người. Do cách thức đem truyền tâm huyết của mình mà có nhiều dạng trí thức, thông thường họ rất say mê, đầy nhiệt huyết và cũng đầy trách nhiệm với cộng đồng. Họ thường nhanh nhạy tiếp thu mọi biến đổi, chọn lọc và phát triển thành hiểu biết của mình, đến một lúc nào đó khi tiêu hoá tốt những vấn đề tiếp thu chính họ lại là người sáng tạo, phát minh ra những cái mới chưa từng có và khi đó họ phải đối mặt với những bước tiến của xã hội. Nếu xã hội đồng thuận tiến thì họ được ghi công , nếu xã hội chưa đến mức độ tiếp thu được, nhiều khi họ bị quật ngã thậm chí phải thế cả sinh mạng của mình. (http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C3%AD_th%E1%BB%A9c).

Theo Wiki tiếng Anh (http://en.wikipedia.org/wiki/Intellectual),  “An intellectual is a person who uses thought and reason, intelligence and critical or analytical reasoning, in either a professional or a personal capacity. "Intellectual" can denote three types of people: 1) a person involved in, and with, abstract, erudite ideas and theories; 2) a person whose profession (e.g. philosophy, literary criticism, sociology, law, political analysis, theoretical science, etc.) solely involves the production and dissemination of ideas; 3) a person of notable cultural and artistic expertise whose knowledge grants him or her intellectual authority in public discourse”.

(Xem tiếp trong comment)

Tags: NgôBảoChâu



Bookmark:

[ Xem thêm Emoticons ]



Xem 11 - 12 của tổng số 12 Comments


<< Đầu tiên  < Trước đó | Trang:  1 | 2 |

Từ: HaiNV
30/01/2012 02:03:19

Blog này của 3Chai đề cập đến chuyện lớn và khó quá! Tôi có xem lại giảng giải nghĩa thật của câu nói người xưa để lại: "Quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách" 


國家興亡,匹夫有責


Quốc: Nước, quốc gia. Gia: nhà. Hưng vong: hưng thịnh hay suy vong. Thất phu: một người đàn ông thường. Hữu: có. Trách: trách nhiệm.


Quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách, nghĩa là: nước nhà lúc hưng thịnh hay lúc suy vong, một người dân thường cũng phải có trách nhiệm lo lắng.


Như vậy đã rõ: "Thất phu" là "Dân thường", chứ không phải là "Sĩ phu" là "Trí thức" như ta muốn nói liên quan đến bài trả lời phỏng vấn của NBC ở đây!


Vấn đề trí thức và phản biện xã hội là một vấn đề rất phức tạp! Mà phản biện xã hội theo tôi hiểu, ai cũng có thể làm, đâu chỉ phải trí thức, tức là "Thất phu" chứ đâu chỉ có "Sĩ phu"?


P.S. Hiện nay, người Việt ta ở trong và ngoài nước có một số lên tiếng, nói là trí thức phải làm cái công việc phản biện xã hội, làm cho xã hội tốt hơn. Tôi cho rằng cái đó là các vị "trí thức" ấy hơi có ý tự đề cao mình!



Từ: 3Chai
29/01/2012 22:11:50


Tạm dịch: “Trí thức là người sử dụng suy nghĩ, suy luận, hiểu biết, lập luận phê phán hay phân tích trong nghề nghiệp và khả năng cá nhân của mình. “Trí thức” có thể hàm 3 loại người: 1) người tham gia vào các ý tưởng hay lý thuyết trừu tượng, uyên bác; 2) người hành nghề (triết học, phê bình văn học, xã hội học, luật gia, chính trị gia, khoa học lý thuyết v.v...) chuyên sản sinh và truyền bá các ý tưởng; 3) người có chuyên môn văn hóa hay nghệ thuật được xã hội công nhận”.


Như vậy, trong cả 3 tài liệu đã dẫn nói trên, trí thức là một khái niệm mờ, không có một định nghĩa chặt chẽ. Mặc dù cả 3 bài đều nhấn mạnh đến thái độ dấn thân vì xã hội của tầng lớp trí thức, thái độ ấy chỉ là thuộc tính thường thấy, không nhất thiết có ở mọi loại trí thức. Bởi vậy tiếng Việt mới có khái niệm “trí thức trùm chăn”, tức là trí thức mà vô cảm với chuyện quốc gia hưng vong.


 


Theo tôi, bài trả lời phỏng vấn báo Tuổi Trẻ của Ngô Bảo Châu không sai về lý. Ngược lại, nó chính xác như Toán Học!


Chỉ có điều, anh đã phát biểu như vậy trong khi những chiếc xe máy xe hơi “tự dưng” bốc cháy dường như xã hội đang vận hành không bình thường. Trong khi gió lạnh từ lục địa phương Bắc tràn về cùng chuyến thăm của người láng giềng 16 chữ vàng không làm nguội lòng người Việt với Hoàng Sa, Trường Sa. Trong khi tiếng súng tiếng mìn và những cây chuối chết rét trên mảnh đất của anh Đỗ Văn Vươn đang nhắc rằng nguồn gốc của tham nhũng và cường hào ác bá có thể ở những lỗi hệ thống của xã hội...



Về lý thì anh đúng. Tôi rất kính phục anh về bức tâm thư anh gửi Quốc Hội về vấn đề boxit. Nhưng phải nói rằng về tình, anh đã không đủ nhạy cảm trong bài trả lời Tuổi Trẻ vừa rồi.


Trần Bắc Hải


Adelaide, Mùng Bảy Tết Nhâm Thìn


 




<< Đầu tiên  < Trước đó | Trang:  1 | 2 |